Zondeval
Door Ben Loonen
Dus ook in Goirle. Al enige tijd weten we dat de mens geneigd is tot alle kwaad, ga je zelf maar na. Het grote verhaal is dat de eerste mens een grens overschreed die hij niet mocht overschrijden: de zondeval, en sindsdien zit het in onze genen. Ieder mens heeft een eu- en een malgenius en het behoort tot je opdracht met die neigingen te leven en er het beste van te maken. Als je juridisch in de fout gaat word je met straf en boete gecorrigeerd, als je moreel je gat brandt moet je op de blaren zitten, als je relationeel er een puinhoop van maakt ga je in therapie. Religieus gesproken – maar het is een menselijk procedé – is vergeving een helende kracht: zij zorgt dat je na de val toch verder kunt: vallen en weer opstaan. Tegen de hardvochtigen onder ons zegt Jezus: wie zonder zonde is werpe de eerste steen. Deze beschouwing heeft actualiteit nu frater Eugenius van Dongen (Gilze-Rijen, 1923) bekend heeft zich schuldig te hebben gemaakt aan seksueel misbruik van een elfjarige jongen toen hij hoofd was van de Jozefschool dertig jaar geleden. Waarschijnlijk vergreep hij zich aan meer jongens. Frater Eugenius werkte en verbleef in Goirle vanaf 1954 tot 1995, het jaar dat de fraters afscheid namen van Goirle. Bij die gelegenheid kreeg hij wegens zijn grote verdiensten voor het jeugdwerk en het verenigingsleven de zilveren penning van de gemeente Goirle. Dat ereteken heeft hij nu terecht teruggestuurd. ’Het spijt me voor degenen die ik slachtoffer heb gemaakt, maar ook voor allen wier vertrouwen ik heb beschaamd’, zo schreef hij aan B&W. Naar de slachtoffers wordt nu eindelijk geluisterd. En dat vertrouwen? Dat was inderdaad het kompas te midden van de geruchten die ik ook wel kende; maar je zag al die integere mensen in de nabijheid van de frater. Een van hen heeft zich publiekelijk uitgelaten: ’meester’ Toine Jansen, die 42 jaar lang met Eugenius gewerkt heeft. Het is dramatisch dat Toine na een persoonlijk gesprek met Eugenius (omdat hij niet wilde afgaan op roddels) een einde gemaakt heeft aan 42 jaar vriendschap (Brabants Dagblad 6 augustus 2010). Verder is het in de krant rustig gebleven, geen ingezonden brieven. Op straat vragen mensen je: wat vind je er van, maar algauw gaan ze over op iets anders. Je hoort wel zeggen dat ’s mans verdiensten voor Goirle overeind blijven. Iemand zei me: je zult maar de pech hebben om als pedofiel geboren te worden. In het vat zit een lezing van Luc Kusters op 19 september in het Jan van Besouw ’om de zwijgcultuur te doorbreken’ (10 euro, kassa). De commissie Deetman zal in november 2011 van zich laten horen. Intussen is het navrant dat de man die zoveel jongeren uit de gevangenis wist te houden dat ook voor zich zelf klaarspeelde. Verder moet het voor Eugenius uiterst pijnlijk zijn om als 87-jarige met zijn gat op de blaren te zitten en zijn zonden te overwegen, zijn zondeval in Goirle. |
