Het ontstaan in historisch perspectief
Voor de 50e keer start de voettocht op 2e Pinksterdag naar Nieuwkerk. De eerste keer was op 2e Pinksterdag 2 juni 1974. Op 1e Pinksterdag was het 75 jaar geleden dat onze nieuwe St. Jan in gebruik werd genomen. Er waren diverse festiviteiten gepland, maar helaas onze oude pastoor Gerard van Riel stierf op 27 mei 1974 aan een ernstige ziekte in het verpleeghuis. Gelukkig ging de voettocht wel door.
Waarom deze voettocht naar Nieuwkerk?
Het was de herdenking aan het feit dat onze Goirlese voorouders niet meer naar hun St. Jan mochten. Na de val van ’s-Hertogenbosch mochten er in Brabant geen openbare religieuze bijeenkomsten meer plaats hebben, alle katholieke onderwijzers werden vervangen, alsmede alle katholieken die in het dorpsbestuur zaten. Alles kon alleen nog op protestantse leest geschoeid zijn. In 1638 gingen de Goirlenaren voor de eerste keer in Poppel ter kerke. Poppel lag op de katholieke Spaanse zijde. Het kerkbestuur van Goirle had op Steenvoirt (Nieuwkerk) een stuk grond gekocht en hadden daar een zgn. Grenskapel gebouwd, lijkend op een boerenschuur.
Ongeveer 50 tot 60 meter verder, bouwden de katholieke Tilburgers in 1657 hun grenskapel.
De Tilburgers noemden toen voor het eerst Steenvoirt als Nieuwkerk. En dat is zo gebleven. De Goirlenaren hebben tot 1672 op Nieuwkerk gekerkt, in dat jaar mocht in het dorp weer gekerkt worden in een gebouw dat op een boerenschuur moest lijken en… tegen betaling.
Zo ging op 2e Pinksterdag 1974 de eerste voettocht van start. Er werd om 6.45 u vertrokken vanaf het St. Janskerkplein. Op Nieuwkerk volgde een Eucharistieviering in de voormalige paterskerk. Onze legendarische organist, Jozef Baars, wist uit het krakkemikkige orgeltje toch muziek te toveren. Na afloop van de viering had de scouting Goirle gezorgd voor een kampvuur, waarop koffie en thee werd gemaakt. Dit alles vond plaats rond de Halve Maan. Gemeenschappelijk ontbijt met zang en muziek deed alles erg plezierig verlopen. Na verloop van tijd ging iedereen weer huiswaarts. De belangstelling voor dit evenement was erg groot, zodat het een jaarlijks terugkerende voettocht werd.
Na enkele jaren werd pastoor Pirenne benaderd door de broeders en zusters van de Hervormde kerk met de vraag of zij ook voortaan aan de voettocht mochten deelnemen. Pastoor Pirenne kennende, die was meteen enthousiast. De tocht vertrok voortaan bij de H. Geestkerk. Tijdens de Eucharistieviering werd er afwisselend gepreekt door de pastoor of de dominee. Maar op een of andere manier bereikte dit het bisdom. Het bisdom stond niet meer toe een Eucharistie te vieren met Katholieken en Hervormden. Daarom werd er voortaan uitgeweken naar het kleine St. Janskapelletje, dat stond op de plaats van de Goirlese grenskapel. Het was pas gerestaureerd door de Goirlese en Poppelse Heemkundige kringen.
Zo vindt er nu jaarlijks een gebedsdienst plaats rond het kapelletje. Na afloop is er koffie en thee op het terras van het Nieuwkerk restaurant, met nog steeds muziek en zang onder leiding van diverse personen.
De voettocht naar Nieuwkerk leeft nog steeds onder de mensen, katholiek, hervormd of anderszins, het blijft een evenement om onderweg de gedachten te laten gaan, wat de pelgrims in hun geloof zoal bezighouden.
Op 25 mei, Tweede Pinksterdag vertrekken we om 8 uur vanaf de Koningsschild.
Joseph Wijdemans
